زنان فضانورد: نَنسی جَن دیویس؛ نخستین پرواز زوجی فضانورد به فضا

01111953

شادی حامدی آزاد

نَنسی جَن دیویس (Nancy Jan Davis) فضانورد بازنشسته‌ی ناسا با سابقه‌ی سه پرواز فضایی و حضور بیش از ۲۸ روز در فضاست. او در اول نوامبر ۱۹۵۳ (۱۰ آبان ۱۳۳۲) در فلوریدا متولد، اما در شهر هانتس‌ویل آلاباما بزرگ شد. خانم دیویس در سال ۱۹۷۵ (۱۳۵۴) از مؤسسه‌ی فناوری جورجیا (معروف به جورجیاتِک یا GT) لیسانس زیست‌شناسی کاربردی و دو سال بعد مهندسی مکانیک را از دانشگاه آبورن دریافت کرد و تا سال ۱۹۸۵ (۱۳۶۴) فوق‌لیسانس و دکتری خود را در مهندسی مکانیک از دانشگاه آلاباما گرفت. او عضو انجمن آمریکایی مهندسان مکانیک و چند انجمن علمی دیگر است.

خانم دیویس، پیش از دریافت دکتری، مدتی در سِمَت مهندس نفت در تجهیزات اکتشاف نفت در تگزاس مشغول کار بود و سپس در مقام مهندس هوافضا به مرکز پروازهای فضایی مارشال ناسا پیوست. در سال ۱۹۸۶ (۱۳۶۵) مدیر تیم شاخه‌ی تحلیل سازه‌ای شد و گروهش مسئول تحلیل سازه‌ای و بازبینی تلسکوپ فضایی هابل و نیز تجهیزات اخترفیزیکی پرتو ایکس پیشرفته (که بعدها اسمش به رصدخانه‌ی فضایی چاندرا تغییر کرد) بود. یک سال بعد خانم دیویس مهندس ارشدِ طراحی مجددِ حلقه‌ی اتصال مخزن خارجی سوخت جامد در شاتل شد. او تاکنون یک اختراع به ثبت رسانده و چندین مقاله‌ی علمی-فنی نوشته است. همچنین عنوان مهندس حرفه‌ای رسمی را دارد.

جَن دیویس پس از حادثه‌ی انفجار شاتل کلمبیا به سِمَت رئیس بخش ایمنی و بیمه‌ی مأموریت‌ها گمارده شد و به ناسا اطمینان داد که پروازهای شاتل بدون حادثه‌ی مجدد از سر گرفته شود.

خانم دیویس در تابستان ۱۹۸۷ (۱۳۶۶) رسماً فضانورد ناسا شد. او هم، مانند اغلب همکاران فضانوردش، پیش از پرواز به فضا در بخش‌های پشتیبانی مأموریت‌ها و اداره‌ی فضانوردان مشغول خدمت بود؛ ازجمله در شاخه‌ی توسعه‌ی مأموریت در اداره‌ی فضانوردان و در سِمَت CAPCOM برای هفت مأموریت شاتل. خانم دیویس پس از نخستین سفر فضایی‌اش نماینده‌ی اداره‌ی فضانوردان برای سامانه‌ی بازوی ربوتیک شد که مسئولیت عملیات این بازو و آموزش در این زمینه را برعهده داشت. پس از دومین پروازش به فضا نیز رئیس کارگروه آموزشی ناسا و رئیس بخش محموله‌ی مأموریت‌های شاتل و ایستگاه فضایی شد.

دیویس نخستین بار در مأموریت ۴۷-STS (اسپیس‌لب J) سوار بر شاتل اندیور به فضا رفت. این مأموریت، که از ۱۲ تا ۲۰ سپتامبر ۱۹۹۲ (۲۱ تا ۲۹ شهریور ۱۳۷۱) طول کشید، مأموریتی مشترک میان آمریکا و ژاپن بود و در آن ۴۳ آزمایش با موضوع علوم زیستی و فرآوری مواد انجام شد؛ ازجمله آزمایش‌هایی در زمینه‌ی زیست‌فناوری، مواد الکترونیکی، دینامیک سیالات و پدیده‌های انتقالی، شیشه‌ها و سرامیک‌ها، فلزات و آلیاژ‌ها، سلامت انسان، فرایندهای تقسیم سلولی، فیزیولوژی و رفتار انسان و حیوان، و تابش‌های فضایی. برخی از این آزمایش‌ها روی خود فضانوردان، یک نوع ماهی ژاپنی، سلول‌های کشت‌شده‌ی حیوانی و گیاهی، جنین مرغ، مگس‌های میوه، بذرهای گیاهی، چند قورباغه و تخم‌های آن‌ها انجام شد. خانم دیویس در این مأموریت مسئول کار با تجهیزات اسپیس‌لَب و انجام چند آزمایش بود. فرماندهِ محموله در این مأموریت، فضانورد مارک لی، در آن زمان همسر خانم دیویس بود و این نخستین بار بود که، برخلاف سیاست‌های ناسا در این‌باره، زن‌وشوهر فضانوردی همراه هم به فضا می‌رفتند. این مأموریت، که دومین پرواز شاتل اندیور به فضا بود، دو «نخستین» دیگر هم داشت؛ نخستین فضانورد ژاپنی مسافر شاتل، و نخستین زن فضانورد آفریقایی‌تبار (می جِمیسن).220px-Astronaut_N._Jan_Davis_on_the_aft_flight_deck_of_Discovery_on_STS-85

دومین پرواز خانم دیویس به فضا دومین پرواز ماژول اسکان فضایی یا اسپیس‌هَب نیز محسوب می‌شد که از ۳ تا ۱۱ فوریه ۱۹۹۴ (۱۴ تا ۲۲ بهمن ۱۳۷۲) سوار بر شاتل دیسکاوری انجام شد. این نخستین مأموریت شاتل بود که فضانوردی روس را به فضا می‌برد. خانم دیویس باز هم مسئولیت انجام‌دادن آزمایش‌های فضایی را برعهده داشت. او در سومین و آخرین سفر فضایی خود در سِمَت فرماندهِ محموله باز هم سوار بر شاتل دیسکاوری به فضا رفت. این مأموریت، که از ۷ تا ۱۹ اوت ۱۹۹۷ (۱۶ تا ۲۸ مرداد ۱۳۷۶) انجام شد، با همکاری سازمان فضایی آلمان بود. در این مأموریت، ماهواره‌ای برای بررسی جوّ میانی زمین در مدار قرار گرفت و در پایان مأموریت هم به زمین بازگردانده شد. قراردادن ماهواره در مدار و بازیابی آن از مدار، کارهایی بود که خانم دیویس با کمک بازوی ربوتیک شاتل انجام داد.

جَن دیویس پس از آخرین سفر فضایی، به سِمَت مدیریت اداره‌ی کاوش و پیشرفت انسان در فضا و نیز اداره‌ی مستقل امنیت مأموریت‌های فضایی انتخاب شد. دو سال و نیم بعد، به مدیریت اداره‌ی هدایت پروژه‌های پروازی مرکز فضایی مارشال رسید که مسئول مرکز عملیات محموله‌های ایستگاه فضایی، سخت‌افزاهای ایستگاه، و رصدخانه‌ی پرتو ایکس چاندرا بود. پس از حادثه‌ی انفجار شاتل کلمبیا، او به سِمَت رئیس بخش ایمنی و بیمه‌ی مأموریت‌ها در مرکز مارشال گمارده شد و به ناسا اطمینان داد که پروازهای شاتل بدون حادثه‌ی مجدد از سر گرفته شود. دکتر دیویس در سال ۲۰۰۵ (۱۳۸۴) از ناسا بازنشسته شد و اکنون مدیر گروه مهندسی جَکوبز (شرکت بین‌المللی مهندسی و معماری با شعبه‌های گوناگون در سرتاسر جهان و دفتر مرکزی در پاسادنا، کالیفرنیا) است.

از همین مجموعه:

زنان فضانورد: از کارخانه‌ی نخ‌ریسی تا پرواز به فضا

زنان فضانورد: سالی راید

زنان فضانورد: شَنون لوسید؛ فضانورد افسانه‌ای ناسا

زنان فضانورد: سوِتلانا ساویتسکایا؛ رویای پرواز او را به فضا رساند

زنان فضانورد: از سرزمین آفتاب به سوی فضا

زنان فضانورد: آیلین ماری کالینز

زنان فضانورد: کریستا مَک‌آلیف؛ آموزگار تاریخی که به تاریخ پیوست

زنان فضانورد: جودیت رِزنیک؛دومین زن کشته‌شده در سانحه‌ای فضایی

زنان فضانورد: لارل کلارک؛ زندگی، جادویی که همه‌جا جریان دارد

زنان فضانورد: پیشگامان سرمشقی ندارند

زنان فضانورد: مسافران چشم‌بادامی فضا

زنان فضانورد: فضانورد هندی- آمریکایی؛ صاحب دو رکورد در پرواز فضایی

زنان فضانورد: باربارا ردینگ مورگان؛ سرانجام آموزگاری به فضا رفت

زنان فضانورد: مِی جِمیسن؛ نخستین زن آفریقایی‌تبار در فضا

زنان فضانورد: مارگارت رِی سِدان؛ پزشک فضانورد

زنان فضانورد: بانی دانبار؛ علم‌آموزی، کلید حل مشکلات

زنان فضانورد: روبرتا باندر، نخستین زن فضانورد کانادایی

زنان فضانورد: هلن پاتریشیا شارمن

زنان فضانورد: پگی آنت ویتسون

زنان فضانورد: آنا لی فیشر؛ نخستین مادر در فضا

زنان فضانورد: کاترین سالیوان؛ زمین‌شناس فضانورد

زنان فضانورد: ساندرا هل مگنس؛ آخرین زنی که با شاتل به فضا سفر کرد

زنان فضانورد: کاترین تورنتون یکی از زنان رکورددار در راهپیمایی فضایی

زنان فضانورد: پَمِلا مِلروی؛ دومین فرمانده‌ِ زن در مأموریت‌های شاتل فضایی

زنان فضانورد: لیزا ماری نواک؛ نخستین فضانوردی که از ناسا اخراج شد!

زنان فضانورد: هایده‌ماری اشتفانیشین-پیپر؛ نخستین فضانورد اوکراینی‌تبار

درباره نویسنده

146مطلب نوشته است .

تمام حقوق این سایت برای © 2017 كانوت. محفوظ است.
Powered by Persian Wordpress